Η ΟΥΡΑΝΙΑ ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΤΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΩΝ ΤΟΥ 18ΟΥ ΑΙΩΝΑ

Περίληψη

Έχουμε συνηθίσει να θεωρούμε τον 18ο αιώνα ως έναν κατ' ουσία νεωτερικό στην ιδιοσυγκρασία του αιώνα. Οι ίδιοι οι philosophes διατράνωναν ασφαλώς ότι είχαν αποκηρύξει τις δεισιδαιμονίες και τις ακροβασίες της μεσαιωνικής χριστιανικής σκέψης, και σε γενικές γραμμές τούς εμπιστευόμαστε προθύμως. Δηλώνουμε με βεβαιότητα ότι ο 18ος αιώνας στάθηκε πρωτίστως η εποχή του ορθού λόγου, ότι οι philosophes ήταν σκεπτικιστές, άθεοι κατ' ουσία, αν και όχι κατ' επάγγελμα, εθισμένοι στην επιστήμη και την επιστημονική μέθοδο, πάντοτε έτοιμοι να συντρίψουν τους αχρείους, γενναίοι υπερασπιστές της ελευθερίας, της ισότητας, της αδελφοσύνης, της ελευθερίας του λόγου και τα συναφή. Όλα αληθεύουν. Αν εξετάσουμε όμως τις βασικές αρχές της πίστης τους, θα διαπιστώσουμε ότι σε κάθε βήμα οι philosophes προδίδουν το οφειλόμενο χρέος τους στη μεσαιωνική σκέψη, χωρίς καν να το συνειδητοποιούν.